Oke, laten we eerlijk zijn: pens is niet voor de zwakke maag. “Pens is ranzig, pens stinkt en is absoluut goor.” De geur is zo krachtig dat je bijna voelt hoe je innerlijke vertering er wakker van wordt. Maar (en dit is een grote maar), ik moet toegeven dat ik een stuk minder walging voel bij biologische pens dan bij niet-biologische pens. Wat betreft geur is die van biologische pens echt net wat aangenamer, voor zover je “aangenaam” überhaupt kunt gebruiken in één zin met pens, haha.
Goed, waarom wil ik het over pens hebben? De reden is heel simpel: als jouw hond het goed verdraagt, vind ik pens een gouden aanvulling in het menu.
Wat is pens?
Oké, even wat basisinformatie voor iedereen die niet helemaal bekend is met het “fantastische” wereldje van pens. Herkauwers zoals geiten, schapen, runderen, herten (en ja, ook giraffen) hebben één maagstelsel met vier compartimenten. Het eerste en grootste compartiment is de pens. Je zou het kunnen zien als een fermentatievat: microben breken het voer al vroeg af en maken het klaar voor de rest van de vertering in de andere compartimenten.
In Nederland wordt pens voornamelijk als diervoeder gebruikt en staat het minder vaak op het menu bij mensen (dankjewel, onze eetcultuur). Voor humane verkoop moet pens voldoen aan de geldende voedselveiligheids- en hygiëne-eisen. In landen zoals Frankrijk en Spanje is (wit) pens in traditionele gerechten heel normaal.
Waarom vuile pens?
Als we het over “vuile pens” hebben, bedoelen we de onbewerkte versie. Dus: niet schoongemaakt (of minimaal), niet gebleekt, gewoon… pens zoals ‘ie uit het dier komt. En daar kunnen nog restjes gras en allerlei goedjes die een herkauwer onderweg naar binnen heeft gewerkt in zitten. Klinkt vies. Dat is het ook.
En ja, voor honden is dit echt GOUD! Vuile pens zit namelijk boordevol met:
- Enzymen – die kunnen helpen bij de vertering van voedsel en ondersteunen de darmfunctie (zeker als je ‘m rauw geeft en niet verhit).
- Goede bacteriën – pens is letterlijk een fermentatie-omgeving, dus daar zitten van nature allerlei microben in. Niet elke portie is “magische probiotica”, maar het kan wel een mooie steun zijn voor de darmmicrobioom.
- Voedingstoffen – zoals eiwitten, essentiële vetzuren en mineralen, En wat ik zelf ook fijn vind: de calcium-fosforverhouding zit bij veel soorten pens vaak redelijk in balans (maar dat kan wel per dier en per product verschillen).
Zelf geef ik Basic graag een afwisseling van runderpens, geitenpens of lam-/schapenpens. In de praktijk merk ik dat runderpens wat zwaarder en trager kan vallen, terwijl geiten- en lam-/schapenpens vaak wat lichter lijkt te verteren. Dit is gewoon iets om bij stil te staan als je rauwe pens inzet.
Voordelen van vuile pens
Nu je een idee hebt wat pens is, laten we het hebben over de voordelen. En geloof me: het zijn er nogal wat. Vuile pens is niet alleen een smakelijke traktatie voor je hond (oké, dat blijft natuurlijk subjectief), maar zit ook vol met stoffen die het hondenlichaam kunnen ondersteunen, zeker als je hond het goed verdraagt. ZC VSDC
Wat zijn die voordelen dan precies?
- Spijsvertering boost – de natuurlijke microben in pens kunnen de darmmicrobioom ondersteunen. Dat kan helpen bij een betere opname van voedingsstoffen en minder gedoe met de spijsvertering.
- Ondersteuning van het immuunsysteem – een gezonde darmmicrobioom draagt vaak bij aan een sterker immuunsysteem.
- Verbetering van huid en vacht – de aanwezige vetten en essentiële vetzuren (zoals linolzuur en linoleenzuur) ondersteunen een glanzende vacht en een gezonde huid.
- Aantrekkelijk geur en smaak (voor honden, niet voor jou) – veel honden zijn dol op de geur en smaak van vuile pens, wat het ideaal maakt voor kieskeurige eters.
- Natuurlijke tandenborstel – de stevige structuur van onbewerkte pens geeft kauwwerk. Dat geeft wrijving langs de tanden, wat kan bijdrage aan minder plak op het gebit.
Hier zie je een hele runderpens, gedrapeerd over een emmer. Een runderpens van een volwassen rund weegt zomaar 15 kilo!
Deze runderpens is rauw, ongebleekt en alleen schoongeschud. Sommige pens wordt ook lichtjes afgespoeld en valt nog steeds onder de categorie ‘vuile pens’. –Barfplaats.nl–
Is vuile pens een complete maaltijd?
Nee, vuile pens is niet voldoende als volledige maaltijd. Hoewel analyses laten zien dat de calcium-fosforverhouding van pens vaan gunstig is (ongeveer 1:1), levert pens op zichzelf niet genoeg calcium/botcomponent en variatie om aan de totale behoefte van je hond te voldoen.
Als je alleen pens voert, krijgt je hond eenvoudigweg niet genoeg van bepaalde vitaminen en mineralen binnen. Daarnaast kan pens een laxerend effect hebben bij grote hoeveelheden. Gedroogde pens is bovendien een droge snack: sommige honden gaan daardoor meer drinken en dus ook meer plassen.
Ik geef mijn hond ongeveer drie tot vier keer per week een portie pens als onderdeel van zijn menu, dat bij ons thuis rond de 20procent uit orgaan bestaat. Denk aan 10 procent orgaanvlees (zoals lever/nier/maag) en 10procent pens. Ik reken pens dus mee in het orgaandeel, niet overdrijven dus.
Hoe voer je pens?
Wil je pens aan je hond voeren? Houd dan rekening met deze tips:
- Geef het rauw – rauwe pens blijft het meest “levend” en actief. Verhitten (koken/bakken) haalt juist een deel weg van wat pens zo interessant maakt.
- Bouw rustig op – start met een klein beetje en kijk hoe de spijsvertrering reageert. Pens is krachtig en kan bij grotere hoeveelheden laxerend werken, zeker bij gevoelige darmen of een wat zwakkere spijsvertering vuurtje.
- Let op tekenen van onverteerde afvalstoffen – zie je slijm, een plakkerige ontlasting, stinkende winden, of andere symptomen? Dan kan het te veel/ te zwaar zijn op dat moment.
- Kies de ‘zwaarte’ die past bij je hond – in de praktijk valt runderpens bij sommige honden wat zwaarder, terwijl geiten- of lam-/schapenpens vaal wat lichter verteert.
- Combineer met ander vlees – pens is een aanvulling op een gevarieerd menu met vleesbot, spiervlees en andere organen. Balans zit niet in één product, maar in het totaalplaatje.
Waarom vind ik pens belangrijk?
Ik geef Basic met liefde pens, en ik vind het belangrijk. Ja, pens is smerig. Maar voor hem? Puur goud. En als je het vanuit een breder perspectief bekijkt, past het eigenlijk perfect bij die oude Indiase kijk op voeding: gebruik wat de natuur je geeft, omarm de kracht van eenvoud, en laat de rest voor wat het is. Geen overbodige toevoegingen, geen kunstmatige ingrediënten. Gewoon puur natuur, met een beetje liefde (en misschien een vleugje walging voor jou als eigenaar).
En nee: pens is echt niet “magisch” en ook niet verplicht om een hond gezond te houden. Maar als jouw hond het goed verdraagt, kan het wel een enorm mooie aanvulling in de menu van jouw hond. Het is misschien niet de meest glamoureuze maaltijd, maar wel functioneel en dat wil je.
Enjoy happy raw feeding! (L)
